Przemęcki Park Krajobrazowy

 Czy wiesz?…

Jak dalekie obiekty widać z wieży widokowej w Olejnicy?

Gdzie mieszkał Bartek z Piekła?

Jak wygląda prawdziwe bagno?

Gdzie i po co we Włoszakowickich lasach wypalano węgiel drzewny?

Jak smakuje PRAWDZIWY wiejski chleb z powidłami?

Jakie tajemnice kryje Wyspa Konwaliowa?

Jeśli chcesz poznać Przemęcki Park Krajobrazowy, dowiedzieć się więcej, poznać niesamowite historie i trafić do miejsc o których większość odwiedzających te tereny nie ma w ogóle pojęcia – skorzystaj z naszej szerokiej oferty.

SAMSUNG DIGITAL CAMERA

Przemęcki Park Krajobrazowy powołany został do życia 25. października 1991 roku uchwałą wojewody leszczyńskiego. Celem jego utworzenia było zachowanie jednego z najciekawszych fragmentów rzeźby polodowcowej w Wielkopolsce a także znajdujących się tu bogatych zespołów leśno-jeziorno-łąkowych, oraz siedlisk rzadkich gatunków roślin, zwierząt i grzybów. Poza walorami przyrodniczymi niezwykle ważne jest  utrzymanie struktury przestrzennej terenów, ze szczególnym uwzględnieniem swoistych cech miejscowego krajobrazu rolniczego a także ochrona wartości kulturowych i historycznych.

W roku 1999 Park wszedł w skład nowo powstałego Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego, który zarządza nim do dziś.

Powierzchnie Przemęckiego Parku Krajobrazowego wynosi 21 450 ha, co czyni go jednym z większych, wielkopolskich parków krajobrazowych. Park swoim obszarem obejmuje 6 gmin w dwóch województwach (Wielkopolskim i Lubuskim). Największy udział w powierzchni Parku mają gminy Przemęt, Wijewo i Włoszakowice.

przemecki_RGB150

W Przemęckim Parku Krajobrazowym znajdują się trzy rezerwaty przyrody:

Rezerwat Torfowisko nad jez. Świętym – utworzony w 1959; pow. 7,59 ha

Jedno z nielicznych w Wielkopolsce dobrze zachowanych torfowisk. Obejmuje torfowisko przejściowe wraz z typową dla niego roślinnością, m.in.: wełnianką pochwowatą i drobnolistną, turzycą pospolitą, żurawiną błotną, bagnicą torfową. Najciekawszą rośliną rezerwatu jest jednak owadożerna rosiczka okrągłolistna.

Rezerwat Wyspa Konwaliowa – utworzony w 1957; pow. 24,15 ha

Wyspa na jez. Radomierskim  porośnięta świetlistą dąbrową o charakterze naturalnym z występującymi w poszyciu roślinami takimi, jak lilia złotogłów, buławnik czerwony, szakłak i dereń. Osobliwością rezerwatu jest występująca łanowo konwalia majowa o nietypowym, różowym zabarwieniu pręcików.  Na wyspie gniazduje także wiele rzadkich gatunków ptaków: kania ruda, orzeł bielik, czapla siwa, kilka gatunków dzięciołów.

Rezerwat Jezioro Trzebidzkie – utworzony w 2000; pow. 90, 71 ha

Płytkie i bardzo silnie zarastające jezioro wraz z rozległymi trzcinowiskami tworzy szczególnie cenne środowisko dla awifauny. Na terenie rezerwatu stwierdzono bardzo dużą liczbę gatunków ptaków, z czego większość stanowią gatunki lęgowe. Nad jeziorem Trzebidzkim spotkać można m.in.: żurawie, błotniaki zbożowe, gęsi gęgawy, perkozy dwuczube, wąsatki, łyski i bąki. Interesująca jest również znajdująca się na południowym brzegu jeziora skarpa porośnięta drzewostanem mieszanym z dorodnymi bukami

SAMSUNG DIGITAL CAMERA SAMSUNG DIGITAL CAMERA

Położenie i  krajobraz:

Przemęcki Park Krajobrazowy leży w południowo – zachodniej Wielkopolsce, na granicy z województwem  lubuskim,  na południowy zachód od Kościana i północny zachód od Leszna.

Przeważająca część terenu położona jest w obrębie mezoregionu Pojezierze Sławskie. Części: wschodnia i północno-wschodnia wchodzą w skład Równiny Kościańskiej i Pojezierza Krzywińskiego, południowy fragment stanowi również skraj Wysoczyzny Leszczyńskiej.Rzeźba terenu ukształtowana została przez ostatnie zlodowacenie i charakteryzuje się dużym zróżnicowaniem. Występują tu niemal wszystkie charakterystyczne formy młodoglacjalne. Większość terenu pokrywają płaskie lub faliste wysoczyzny morenowe, ale odnaleźć można także fragmenty moreny czołowej oraz wydmy. Istotnym elementem krajobrazu są też liczne jeziora polodowcowe, głównie o charakterze rynnowym, które wraz z przyległymi terenami leśnymi i łąkowymi tworzą cenną przyrodniczo mozaikę.

Wody powierzchniowe stanowią blisko 7% powierzchni parku, a znajdujący się tutaj system 24 zbiorników w większości połączonych ze sobą stanowi jego serce. Największe jeziora to Dominickie (344 ha),Przemęckie (224 ha) i Wieleńskie (220 ha). Jeziora w parku  należą do zbiorników płytkich i dość mocno zeutrofizowanych. Na tym tle znacząco wybija się Jezioro Dominickie z głębokością maksymalną sięgającą 17,1 m i przejrzystością dochodzącą nawet do 5 metrów.

Kopia Polna droga do górska Fot. M. Klawinski SAMSUNG DIGITAL CAMERA

W krajobrazie dominują tereny rolnicze: pola uprawne i łąki kośne poprzecinane plątaniną jezior i kanałów, które malowniczo współgrają z dość dobrze rozbudowaną siecią osadniczą i kompleksami leśnymi. W tej mozaice dużą rolę odgrywają zadrzewienia śródpolne (głównie wierzbowe i topolowe) oraz nadbrzeżne (najczęściej olsy).Na południowym wschodzie rozciągają się lasy włoszakowickie. W pozostałej części obszaru, w licznych obniżeniach terenu występują wilgotne, żyzne łąki turzycowe i torfowiska.Wszystkie miejscowości parku mają charakter wiejski. Do największych należy zaliczyć wsie gminne: Włoszakowice, Wijewo oraz Przemęt. Wyjątkowo urokliwy teren pojezierny przyciąga sporą rzeszę turystów złaknionych wypoczynku na wodą. Najbardziej lubiane przez turystów są miejscowości nad największymi jeziorami: Boszkowo-Letnisko (Jezioro Dominickie), Wieleń Zaobrzański (Jezioro Wieleńskie) i Brenno-Ostrów (Jezioro Białe).

resztki kładki rybackiej - Jez. Maszynek Fot. M.Klawinski SAMSUNG DIGITAL CAMERA

Walory przyrodnicze:

Ze względu na pojezierny charakter obszaru najciekawsze siedliska związane są z wodami i terenami podmokłymi.Znajdziemy tu między innymi liczne łąki turzycowe i torfowiska porośnięte wieloma cennymi gatunkami roślin. Na uwagę zasługują także dobrze rozwinięte zbiorowiska roślinności wodnej, w tym także rozległe łąki ramienicowe (Jezioro Dominickie), czy występujące właściwie powszechnie zbiorowiska grzybieni białych. Cennym siedliskiem o charakterze bagiennym  jest rezerwat „Torfowisko nad Jeziorem Świętym”,  obejmujący torfowisko przejściowe wraz z zarastającym jeziorem, gdziewystępuje między innymi rosiczkaokrągłolistna, wełnianka pochwowata, czy bagnica torfowa. W rezerwacie „Wyspa Konwaliowa” umiejscowionym na Jeziorze Radomierskimwystępuje łanowo konwalia majowa o unikatowymróżowym zabarwieniu pręcików. Jednak zdecydowanie najcenniejszym przedstawicielem flory na tym terenie są zbiorowiska selerów błotnych występujące nad jeziorem Brenno. Jest to jedno z dwóch największych siedlisk tej niezwykle rzadkiej rośliny w naszym kraju. Przemęcki Park Krajobrazowy to także ogromne bogactwo fauny.Na całym jego obszarze, ze względu na dużezróżnicowanie środowisk występuje wielka jej różnorodność. Wparku żyje wiele gatunków bezkręgowców typowych dla tej części naszego kraju, spośród których dwa stanowią o jego wyjątkowości.Na terenie kwaśnych dąbrów w lasach włoszakowickich żyje jedna z bardziej licznych krajowych populacji jelonka rogacza,  największego polskiego chrząszcza,natomiast w starych dziuplastychdrzewach występuje inny cenny i ważny gatunek chrząszcza, również związany z martwym drewnem – pachnica dębowa.Dziuple zajmowane przez pachnicę stanowią cenne mikrosiedliska dla wielu innych gatunków owadów. W jeziorach i ciekach parku stwierdzono występowanie 21 gatunków ryb, m.in.: amura białego karasia pospolitego, klenia, kiełbia, okonia, płoć, sielawę, suma, szczupaka czy węgorza, a także chronione kozę, piskorza i różankę. Nie dziwi więc nikogo duża ilość wędkarzy na brzegach i w łodziach, a także często odbywające się tu zawody wędkarskie.

SAMSUNG DIGITAL CAMERA SAMSUNG DIGITAL CAMERA

Na terenie pojeziernym nie może także zabraknąć płazów, występuje tu 11 spośród 13 nizinnych gatunków. Płazy ogoniaste reprezentowane są przez traszkę zwyczajną oraz rzadką traszkę grzebieniastą. Spośród płazów bezogonowych spotkać możemy  m.in. ropuchę szarą, żabę moczarową, kumaka nizinnego, czy wyjątkowo liczną populację rzekotki drzewnej. Najwięcej gatunków płazów występuje w północnowschodniej części parku, nad jeziorami: Wielkim, Małym, Trzebidzkim, Boszkowskim oraz na brzegach łączących je cieków. Zdecydowanie najliczniejszą, a także najciekawszą grupą zwierząt w parku są ptaki. Regularnie występuje tu ponad 140 lęgowych gatunków, a w okresie przelotów liczba ta rośnie do niemal 190. Większość z nich związana jest z siedliskami wodno-błotnymi. Pilny obserwator może dostrzec: czaplę siwą i białą, bąka, bączka, derkacza, wąsatkę, lelka zwyczajnego, perkozka, czy będącego symbolem parku perkoza dwuczubego. Z ptaków drapieżnych spotkamy m.inbielika, kanię rudą i czarną, błotniaka stawowego, rybołowa. Amatorzy podglądania ptasich zwyczajów powinni obowiązkowo wybrać się w okolice jeziora Trzebidzkiego i otaczających je łąk i mokradeł a także nad jeziora: Miałkie,  Górskie i Osłonińskie. Uzupełnieniem składu awifauny są liczne dziuplaki zamieszkujące tutejsze kompleksy leśne, w tym znacząca populacja dzięcioła średniego. Spośród ssaków, poza pospolitymi gatunkami, spotkać możemy tu chronione: wydrę europejską oraz bobra europejskiego.

 SAMSUNG DIGITAL CAMERA Jez. Dominickie - widok z Wieży widokowej w Dominicach Fot. M. Klawinski

Walory kulturowe:

Przemęcki Park Krajobrazowy to nie tylko przyroda. Na jego obszarze odnaleźć możemy wiele miejsc świadczących o jego bogatej i bardzo ciekawej historii. Pierwsze wzmianki o tych terenach pojawiły się już 800 lat temu, kiedy to na ziemi przemęckiej osiedlili się cystersi. Do dziś po Białych Mnichach (ja nazywano tych zakonników) pozostało wiele pamiątek. Największą, jest kościół pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela w Przemęcie, którego charakterystyczne dwie wieże widoczne są z każdego wzniesienia w parku. Na uwagę zasługuje również znajdujący się w Błotnicyfragment misternie wykonanego muru ceglanego, okalającego niegdyś dobra zakonne. Z innych budowli sakralnych uwagę przyciągają sanktuaria maryjne w Wieleniu Zaobrzańskim i Charbielinie. Szczególnie to drugie, malowniczo położone na wzgórzu wśród pół łąk i jezior, warte jest odwiedzenia,zwłaszcza w czasie słynnych w całej okolicy odpustów.Warto odwiedzić także Włoszakowice, gdzie znajduje się barokowy kościół Świętej Trójcy oraz bardzo ciekawy pałac otoczony pięknym parkiem. w obecnej formie zbudowany w XVIII w przez Aleksandra Józefa Sułkowskiego jako pałac myśliwski. Charakterystyczną cechą pałacu jest fakt, iż zbudowany on został na planie równobocznego trójkąta symbolizującego kielnię – jeden z symboli loży masońskiej. Włoszakowicki pałac uznawany jest za jedną z pierwszych siedzib tego stowarzyszenia w Wielkopolsce. We Włoszakowicach urodził się także Karol Kurpiński, znany polski kompozytor, dyrygent i pedagog, twórca m.in. słynnej melodii Warszawianki. Dziś we Włoszakowicach odbywają się doroczne konkursy im. Kurpińskiego dla młodych muzyków. Funkcjonuje także muzeum poświęcone kompozytorowi.W miejscowości Górsko, w samym centrum parku, znajduje się niezwykła, znana w całym kraju galeria. Rzeźbiarz, pan Marian Murek,stworzył kolekcję naturalnej wielkości rzeźb ptaków, które możemy spotkać w parku. Ekspozycja ukazuje ptaki w otoczeniu zbliżonym do tego, w którym naturalnie występują i robi naprawdę wielkie wrażenie, pozwalając w jednym miejscu i w stosunkowo krótkim czasie zapoznać się z bogatą awifauną tego terenu. U pana Mariana można także podziwiać serię płaskorzeźb ilustrujących sceny z Pana Tadeusza.

SAMSUNG DIGITAL CAMERA SAMSUNG DIGITAL CAMERA

Turystyka:

Przemęcki Park Krajobrazowy to wspaniałe miejsce dla turystów zainteresowanych aktywnym spędzaniem czasu. Gęsta sieć szlaków turystycznych dobrze ze sobą połączonych pozwala na bezpieczne przemierzanie parku zarówno pieszo, jak i rowerem, kajakiem , czy na końskim grzbiecie. Zdecydowanie największy ruch turystyczny przypada latem i koncentruje się nad jeziorami, wokół trzech największych miejscowości wypoczynkowychBoszkowa-Letniska, Wielenia Zaobrzańskiego oraz Brenna. Parkowe jeziora oferują świetne warunki do uprawiania żeglarstwa, w tej kwestii zdecydowany prym wiedzie Jezioro Dominickie. Dodatkowo  większość zbiorników wodnych jest ze sobą połączona tworząc niezwykle malowniczy Kajakowy Szlak Konwaliowy, pozwalający przepłynąć niemal wszystkie jeziora parku w ciągu niecałych dwóch dni. Dla turystów stroniących od wody ciekawą ofertą będą wycieczki piesze, rowerowe lub konne. Można podczas nich zapoznać się z ciekawą przyrodą i historią parku, i odwiedzić jedną z trzech zachwycających widokiem wież widokowych (w Dominicach, Olejnicy, lub Siekowie) i podziwiać park z nieco innej perspektywy.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA SAMSUNG DIGITAL CAMERA

Poznaj Krainę Konwalii